قرمزی ناگهانی چشم نشانه چیست؟ علت پارگی رگ چشم و روش درمان آن

قرمز شدن ناگهانی بخشی از سفیدی چشم می تواند در نگاه اول ترسناک باشد، به ویژه زمانی که لکه ای پررنگ و شبیه خون روی چشم ظاهر می شود. یکی از شایع ترین دلایل این اتفاق، پارگی یکی از رگ های خونی بسیار ظریف چشم و ایجاد وضعیتی به نام «خونریزی زیر ملتحمه» است. ظاهر این عارضه ممکن است جدی به نظر برسد، اما در بیشتر موارد خطرناک نیست و بدون درمان خاصی برطرف می شود.

البته هر نوع قرمزی چشم را نباید به پارگی رگ نسبت داد. عفونت، التهاب، حساسیت، خشکی چشم و برخی مشکلات جدی تر چشمی نیز می توانند باعث قرمزی شوند. به همین دلیل، شناخت علائم خونریزی زیر ملتحمه و نشانه هایی که نیاز به مراجعه به چشم پزشک دارند اهمیت زیادی دارد.

خونریزی زیر ملتحمه چیست؟

سطح سفیدی چشم توسط لایه ای شفاف و نازک به نام ملتحمه پوشانده شده است. در این بخش رگ های خونی بسیار ظریفی وجود دارند که ممکن است در اثر افزایش ناگهانی فشار یا حتی بدون علت مشخص پاره شوند. در این حالت مقدار کمی خون میان ملتحمه و سفیدی چشم جمع می شود و یک لکه قرمز واضح ایجاد می کند.

خونریزی زیر ملتحمه معمولا باعث کاهش بینایی، ترشح چشم یا درد شدید نمی شود. به همین دلیل، ممکن است فرد تا زمانی که مقابل آینه قرار نگیرد یا شخص دیگری به او اطلاع ندهد، متوجه آن نشود.

این عارضه از نظر ظاهری می تواند بسیار شدیدتر از آن چیزی به نظر برسد که واقعا هست. در بیشتر افراد، خون به تدریج توسط بدن جذب می شود و سفیدی چشم به رنگ طبیعی خود باز می گردد.

علت پارگی رگ خونی چشم چیست؟

در بسیاری از موارد نمی توان دلیل مشخصی برای پارگی رگ چشم پیدا کرد. گاهی حتی یک افزایش کوتاه و ناگهانی فشار در رگ های کوچک می تواند باعث خونریزی شود. با این حال، بعضی بیماری ها، داروها و فعالیت های روزمره احتمال وقوع آن را افزایش می دهند.

اگر این اتفاق فقط یک بار رخ دهد و با درد یا اختلال بینایی همراه نباشد، معمولا جای نگرانی زیادی وجود ندارد. اما تکرار خونریزی می تواند نیازمند بررسی فشار خون، داروهای مصرفی یا وضعیت انعقاد خون باشد.

عوامل موثر در بروز خونریزی زیر ملتحمه عبارتند از:

• سرفه یا عطسه شدید
• استفراغ
• فشار آوردن هنگام دفع و یبوست
• بلند کردن اجسام سنگین
• فشار خون بالا
• دیابت
• آسیب یا ضربه به چشم
• مالیدن شدید چشم
• جراحی های چشمی
• استفاده نادرست از لنز تماسی
• مصرف بعضی داروهای ضد انعقاد و ضد پلاکت
• برخی اختلالات انعقاد خون
• زایمان و افزایش فشار هنگام آن

در موارد کمتر شایع، التهاب یا بعضی بیماری های سطح چشم نیز می توانند با خونریزی همراه باشند. به همین دلیل در خونریزی های مکرر، بررسی علت زمینه ای اهمیت بیشتری پیدا می کند.

آیا فشار خون بالا باعث قرمزی چشم می شود؟

فشار خون بالا می تواند یکی از عوامل زمینه ساز خونریزی زیر ملتحمه باشد، اما مشاهده یک لکه خونی در چشم به تنهایی به معنای ابتلا به فشار خون بالا نیست. بسیاری از افراد بدون داشتن فشار خون بالا نیز ممکن است این عارضه را تجربه کنند.

با این حال، اگر خونریزی چشم بدون علت مشخص ایجاد شده یا چند بار تکرار شده باشد، اندازه گیری فشار خون اقدام ساده و مفیدی است. افراد مبتلا به فشار خون بالا نیز باید درمان و کنترل بیماری خود را طبق توصیه پزشک ادامه دهند.

همچنین در صورت وجود دیابت یا بیماری های عروقی، کنترل مناسب بیماری زمینه ای می تواند در حفظ سلامت رگ ها و کاهش برخی عوارض چشمی موثر باشد.

آیا پارگی رگ چشم خطرناک است؟

در بیشتر موارد، خونریزی زیر ملتحمه عارضه ای بی خطر است و تاثیری بر قدرت بینایی ندارد. خون تنها در سطح چشم و زیر ملتحمه جمع می شود و وارد بخش های داخلی چشم نمی شود.

با این حال، وجود بعضی علائم در کنار قرمزی می تواند نشانه مشکل دیگری باشد. برای مثال، قرمزی همراه با درد شدید، حساسیت به نور یا کاهش بینایی با یک خونریزی ساده زیر ملتحمه سازگار نیست و باید توسط پزشک بررسی شود.

علائمی که اهمیت بیشتری دارند عبارتند از:

• کاهش یا تاری دید
• درد قابل توجه چشم
• حساسیت شدید به نور
• ترشح غیر طبیعی از چشم
• ایجاد خونریزی پس از ضربه شدید
• تکرار مداوم خونریزی
• وجود کبودی یا خونریزی غیر عادی در سایر نقاط بدن

پارگی رگ چشم چگونه درمان می شود؟

در خونریزی ساده زیر ملتحمه معمولا درمان خاصی لازم نیست. بدن به مرور خون جمع شده را جذب می کند و لکه بدون نیاز به دارو از بین می رود. بنابراین استفاده خودسرانه از قطره های چشمی یا سایر داروها برای از بین بردن سریع لکه توصیه نمی شود.

اگر چشم کمی تحریک شده یا احساس خشکی وجود داشته باشد، پزشک ممکن است استفاده از اشک مصنوعی را برای کاهش ناراحتی پیشنهاد کند. این قطره ها لکه خونی را از بین نمی برند و تنها می توانند علائم تحریک چشم را کاهش دهند.

در صورت وجود یک بیماری زمینه ای مانند فشار خون بالا یا اختلال انعقاد خون، درمان بر کنترل عامل اصلی متمرکز خواهد بود.

آیا می توان بهبود پارگی رگ چشم را سریع تر کرد؟

راه اثبات شده ای برای از بین بردن فوری خون جمع شده زیر ملتحمه وجود ندارد. این وضعیت تا حدودی شبیه کبودی پوست است و بدن باید به تدریج خون را تجزیه و جذب کند.

به همین دلیل، قطره های سفید کننده چشم یا درمان های خانگی نمی توانند روند طبیعی جذب خون را به شکل قابل توجهی سریع تر کنند. بعضی از این محصولات حتی در صورت مصرف نامناسب ممکن است باعث تحریک بیشتر چشم شوند.

در دوران بهبود بهتر است از مالیدن چشم خودداری شود و در صورت استفاده از لنز تماسی یا وجود تحریک چشم، درباره ادامه استفاده از لنز با چشم پزشک مشورت شود.

لکه قرمز چشم چند روز طول می کشد؟

مدت زمان بهبود به اندازه خونریزی بستگی دارد. بیشتر موارد خونریزی زیر ملتحمه طی حدود یک تا سه هفته به تدریج برطرف می شوند. لکه های کوچک ممکن است زودتر ناپدید شوند و خونریزی های گسترده تر زمان بیشتری برای جذب کامل نیاز داشته باشند.

ظاهر لکه نیز ممکن است در طول دوره بهبود تغییر کند. این تغییر رنگ بخشی طبیعی از فرایند جذب خون است و لزوما به معنای بدتر شدن وضعیت نیست.

معمولا روند تغییر لکه به شکل زیر است:

• در ابتدا لکه به رنگ قرمز روشن یا تیره دیده می شود.
• ممکن است طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول کمی گسترده تر به نظر برسد.
• با شروع جذب خون، رنگ آن تغییر می کند.
• لکه ممکن است به رنگ قهوه ای، نارنجی یا زرد دیده شود.
• در نهایت خون جذب شده و سفیدی طبیعی چشم باز می گردد.

برای جلوگیری از پارگی مجدد رگ چشم چه کنیم؟

همه موارد خونریزی زیر ملتحمه قابل پیشگیری نیستند، زیرا این اتفاق گاهی بدون هیچ علت مشخصی رخ می دهد. با این حال، کنترل بعضی عوامل زمینه ای و محافظت از چشم می تواند احتمال تکرار آن را کاهش دهد.

افرادی که به طور مکرر دچار این مشکل می شوند بهتر است به جای تمرکز صرف بر لکه قرمز، علت تکرار خونریزی را با کمک پزشک بررسی کنند. گاهی بررسی فشار خون، بیماری های زمینه ای یا داروهای مصرفی اطلاعات مهمی در اختیار پزشک قرار می دهد.

برای کاهش خطر می توان به نکات زیر توجه کرد:

• هنگام ورزش یا فعالیت های پرخطر از عینک محافظ استفاده کنید.
• چشم ها را به شدت نمالید.
• فشار خون و دیابت را به خوبی کنترل کنید.
• برای درمان یبوست و جلوگیری از فشار شدید هنگام دفع اقدام کنید.
• لنزهای تماسی را مطابق اصول بهداشتی استفاده کنید.
• داروهای تجویز شده را بدون نظر پزشک تغییر ندهید.

اگر آسپرین، وارفارین یا سایر داروهای موثر بر انعقاد خون مصرف می کنید، مشاهده خونریزی چشم به معنی ضرورت قطع دارو نیست. قطع یا تغییر مقدار این داروها بدون نظر پزشک می تواند خطرناک باشد.

چه زمانی برای قرمزی چشم باید به پزشک مراجعه کرد؟

یک لکه قرمز بدون درد که تغییری در بینایی ایجاد نکرده است معمولا وضعیت اورژانسی محسوب نمی شود. با این حال، اگر قرمزی چشم همراه با علائم دیگری باشد یا به صورت مکرر اتفاق بیفتد، معاینه پزشکی اهمیت پیدا می کند.

همچنین اگر فرد پس از آسیب یا ضربه به چشم دچار خونریزی شده باشد، نباید صرفا بر اساس ظاهر آن تصور کند که با یک خونریزی ساده زیر ملتحمه روبرو است. آسیب های داخلی چشم ممکن است بدون معاینه تخصصی قابل تشخیص نباشند.

در شرایط زیر بهتر است به پزشک یا چشم پزشک مراجعه شود:

• قرمزی همراه با درد چشم باشد.
• بینایی کاهش پیدا کند یا تار شود.
• خونریزی پس از ضربه به چشم ایجاد شده باشد.
• لکه پس از چند هفته برطرف نشود.
• خونریزی زیر ملتحمه مرتب تکرار شود.
• همزمان خونریزی یا کبودی غیر عادی در بخش های دیگر بدن وجود داشته باشد.
• قرمزی با سردرد شدید، تهوع یا سایر علائم غیر معمول همراه باشد.

جمع بندی

یکی از دلایل شایع قرمزی ناگهانی سفیدی چشم، پارگی رگ های ظریف و ایجاد خونریزی زیر ملتحمه است. این عارضه با وجود ظاهر نگران کننده، در بیشتر موارد بدون درد و اختلال بینایی است و معمولا طی یک تا سه هفته بدون درمان خاصی برطرف می شود.

با این حال، هر قرمزی چشم را نباید بی خطر دانست. وجود درد، کاهش بینایی، آسیب چشمی یا تکرار خونریزی نیازمند بررسی پزشکی است. همچنین کنترل فشار خون و بیماری های زمینه ای، استفاده صحیح از لنز و پرهیز از تغییر خودسرانه داروهای رقیق کننده خون می تواند در پیشگیری از برخی موارد تکرار خونریزی موثر باشد.